آيا شب ادراري کودکان قابل درمان است؟
يک جراح کليه و مجاري ادراري با بيان اينکه اغلب بياختياري ادرار با گذشت زمان برطرف ميشود، گفت: 99 درصد از کودکان مبتلا به شب ادراري تا سن 15 سالگي بهبود مييابند.
دکتر سيمين وحيدي در گفت وگو با ايسنا، با اشاره به اينکه بياختياري ادرار به دفع مکرر ادرار در لباس يا رختخواب گفته ميشود، گفت: اين حالت در بچهها به صورت شب ادراري است.
وي با بيان اينکه تقريبا 15 درصد بچههاي طبيعي تا 5 سالگي دچار شب ادراري ميشوند، يادآور شد: وجود شب ادراري پس از اين سن معمولا طبيعي نبوده و بايد بررسي شود. شب ادراري در پسرها شايعتر از دخترهاست و به طور کلي دختران نسبت به پسران زودتر قادر به کنترل ادرار هستند.
وي با تاکيد بر اينکه 80 درصد موارد بياختياري کودکان در شب است، گفت: ناپايداري مثانه و کاهش ظرفيت مثانه و در نتيجه تخليه زود به زود ادرار در بعضي از کودکان مبتلا به بي اختياري در شب و روز ديده شده است. تاخير در تکامل مغزي علت ديگر بياختياري ادراري در کودکان است يعني مغز بايد به حدي تکامل يابد تا دريچه ادرار را که درست زير مجراي خروجي مثانه قرار دارد، به اراده شخص منقبض يا شل کند تا تخليه ادرار با اراده و خواست شخص انجام شود، اين در واقع بخشي از تکامل عمومي کودک است و بايد به تدريج کسب شود. عوامل داخلي يا خارجي ميتوانند اين بخش را به تاخير بيندازند در نتيجه کودک به علت تاخير در تکامل مغزي قادر به کنترل صحيح ادرار خود نيست.
دکتر وحيدي با اشاره به نقش ارث در بروز شب ادراري کودکان گفت: احتمال بروز اين پديده در کودکاني که والدين آنها شب ادراري داشتهاند بيشتر است.
وي همچنين افزود: گاه شب ادراري به اين دليل اتفاق ميافتد که کودک خواب عميق تري نسبت به ساير کودکان دارد در نتيجه متوجه پر بودن مثانه و خروج ادرار نميشود.دکتر وحيدي تصريح کرد: تنها در 20 درصد موارد اگر شب ادراري در سنين بالاتر باقي بماند احتمال علل رواني افزايش مييابد.
وي با تاکيد بر اينکه اغلب بي اختياري ادرار با گذشت زمان برطرف ميشود، گفت: 99 درصد از کودکان مبتلا به شب ادراري تا سن 15 سالگي بهبود مييابند.
دکتر وحيدي يادآور شد: براي درمان بي اختياري ادراري در کودکان، در ابتدا بايد آموزش مناسب آداب تخليه همراه با تشويق از طرف والدين به خصوص در کودکاني که بي اختياري اوليه دارند انجام شود. محدود کردن مصرف مايعات از ساعت عصر به بعد و بيدار کردن شبانه کودک براي رفع ادرار ميتواند مفيد واقع شود هر چند شايد والدين بگويند اين کار عملا امکان پذير نيست.
وي خاطرنشان کرد: استفاده از داروها معمولا به ندرت و به عنوان آخرين روش درمان و در موارد شديد کاربرد دارد، احتمال عدم تحمل دارو و عود شب ادراري با قطع دارو وجود دارد.
دکتر وحيدي با بيان اينکه درمان شب ادراري با نوع رفتار والدين ارتباطي تنگاتنگ دارد، يادآور شد: والدين بايد به کودک خود اطمينان خاطر دهند که اين مشکل براي سن او طبيعي است و گناه و تقصيري بر گردن او نيست، به کودک بفهمانند که او اين کار را از عمد انجام نميدهد بنابراين نبايد نگران و ناراحت باشد، از تنبيه يا سرزنش کردن اين کودکان به شدت خودداري کرده، سعي کنند بچههاي ديگر خانواده از اينکه کودک به اين مشکل دچار است، وي را مسخره نکنند.وي همچنين افزود: کودکان بايد بلافاصله قبل از خواب به دستشويي بروند و ادرار کنند (هر چند ممکن است مقدار آن کم باشد)، والدين روي تختخواب کودک (در اصل روي تشک او ) را با يک پوشش پلاستيکي بسيار نرم و ظريف بپوشانند و براي اينکه ناراحت نشود، روي آن يک ملافه بکشند تا در هنگام وقوع شب ادراري، فقط مجبور شوند يک ملافه و يک پوشش پلاستيکي نازک را عوض کنند نه کل تشک کودک را، اجازه بدهند در زمان تعويض کردن ملافه و رختخواب خيس شده، کودک هم به آنها کمک کند.
دکتر وحيدي در پايان گفت: والدين با کودک تمرين کنند که طي خواب، هر دو تا سه ساعت يک بار بيدار شده به دستشويي برود و با راهنمايي يک پزشک متخصص اطفال، تمرينات تقويت کننده عضلات مثانه را به کودک خود آموزش دهند.